Chương 1 - Cuộc Sống Không Của Bà Nội

Chương 1

Lương hưu của tôi mỗi tháng 12.500 tệ, gia con trai sống gần đó ngày nào cũng sang ăn chực, tôi chẳng hề nói một lời, cho đến hôm đó con dâu mở miệng: “Mẹ, mỗi tháng mẹ chuyển cho chúng con 9.000 tệ tiền sinh hoạt nhé.”

Tôi có mức lương hưu cố định 12.500 tệ mỗi tháng, thu nhập ổn định, người không gánh một đồng nợ nần. Thế nhưng vợ chồng con trai lại xem căn nhà tôi ở một mình như căng tin miễn phí, gần như ngày nào cũng canh đúng giờ sang ăn chực. Mãi cho đến một buổi chiều chạng vạng nọ, con dâu đập một bảng kê chi tiêu kín đặc chữ vào mặt tôi rồi nói một tràng, đập tan hoàn toàn tấm mẫu bao năm qua của tôi.

Nó nói tuột tôi rằng, bắt đầu tháng sau, mỗi tháng tôi phải chuyển cố định cho vợ chồng nó 9.000 tệ, ba bữa cơm trong nhà cùng toàn bộ chi phí lớn nhỏ của cả nhà đều do tôi bao trọn gói.

Tôi sững sờ nhìn chằm chằm vào bảng số liệu chi chít mấy giây, tách trà cầm lơ lửng giữa không trung, nước suýt chút nữa sánh cả ra ngoài.

Năm nay tôi sáu ba , nghỉ hưu ở Bệnh viện Trung tâm Thành phố vừa tròn ba năm.

Ông nhà tôi sớm, kể khi con trai lập gia dọn ra ngoài, tôi một mình sống trong căn hộ hai phòng ngủ rộng hơn tám mét vuông ở khu Hòa Thuận Uyển, cứ thế sống đơn độc đến tận bây giờ.

Ngày mùng 10 hàng tháng, lương hưu chuyển chuẩn xác vào thẻ, sai sót lần nào.

Tôi không nợ tiền nhà, tiền xe, cũng chẳng có nợ nần bên ngoài, bình thường chi tiêu lúc nào cũng có chừng mực.

Theo lý nói, một mình một bóng sống qua ngày số tiền thì dư dả thoải mái, già đáng lẽ phải thanh thản an nhàn.

Nhưng ba năm nay, những ngày tháng của tôi chẳng hề dễ chịu chút nào, trong ra ngoài lúc nào cũng thấy .

Nguyên nhân vô cùng đơn giản.

Gia ba người nhà con trai ngày nào cũng như sấm rền sét đánh, cứ đến giờ là sang nhà tôi ăn cơm, nghỉ chân.

01

Con trai tôi tên là Hứa Nặc, năm nay ba sáu , làm trưởng phòng kinh doanh tại một đại lý ô tô 4S.

Con dâu Tống Nhân kém nó một , là cửa hàng trưởng của một chuỗi nhà thuốc tại địa phương.

Nhà chúng nó ở rất gần tôi, chỉ cách nhau hai ngã tư, đi bộ mười lăm phút, lái xe chừng năm sáu phút là tới.

Hai năm đầu mới cưới, chúng nó sang ăn cơm còn biết chừng mực.

Có lúc con trai xách một thùng sữa tươi lên, có lúc Tống Nhân tiện đường mang theo bao bột mì, can dầu lạc ghé qua.

Ăn cơm còn tranh nhau rửa lau bàn, miệng còn khách sáo vài câu: “Mẹ, mẹ cứ nghỉ ngơi đi, để chúng con dọn dẹp là rồi.”

Lúc đó trong tôi quả thật rất vui.

Sau khi ông nhà , căn nhà quanh năm tĩnh lặng, suốt cả ngày chẳng nghe thấy tiếng người, cuộc sống trôi qua quạnh quẽ tẻ nhạt.

Gia con trai chịu khó năng lui tới khiến căn nhà lạnh lẽo của tôi có thêm hơi ấm gia .

Trong nồi ngày nào cũng có canh nóng cơm sốt, phòng khách lúc nào cũng rộn rã tiếng nói cười, dẫu chỉ là nghe Tống Nhân buôn vài chuyện vặt vãnh ở hiệu thuốc, tôi cũng thấy cuộc đời không đến mức trống trải.

Sự thay đổi thực sự bắt đầu khi đại lý 4S của con trai thay dàn quản lý.

kia nó làm nhân viên tư vấn bán hàng, thời gian tương đối linh hoạt, tan làm cũng không quá muộn.

Sau khi lên chức trưởng phòng kinh doanh, nhịp độ công việc lập tức căng như dây đàn, buổi tối thường xuyên tăng ca đến tám chín giờ.

Có hôm tăng ca , nó tạt qua nhà tôi, vừa bước vào cửa đã quẳng áo khoác lên ghế sô pha, cả người nằm vật ra ghế ăn.

“Mẹ, con đói lả rồi, còn cơm không mẹ?”

Hôm đó tôi vừa khéo nấu một nồi cơm sườn om, xào đĩa khoai tây thái sợi và làm món dưa chuột trộn. Cơm canh đạm bạc nhưng đủ ăn.

Nó lùa liền hai lớn, lúc về còn buông một câu: “Vẫn là cơm nhà ngon nhất. Tụi con về nhà nấu nướng, rửa dọn dẹp thì cũng phải mười một giờ đêm, chịu thấu.”

Nhìn vẻ mặt phờ phạc của con trai, bản năng của một người làm mẹ trỗi dậy, tôi thuận miệng bảo: “Sau tan làm muộn cứ ghé qua đây ăn, các con ở cũng gần, đừng có tự đày đọa mình làm gì.”

Hứa Nặc nghe cười ngay:

“Thế thì con nhớ kỹ đấy nhé.”

Tôi nằm mơ cũng không ngờ, một câu khách sáo vì thương xót con trai cuối cùng lại biến thành lịch trình cố định mỗi ngày của cả nhà chúng nó.

Mới đầu chỉ có một mình Hứa Nặc tan ca ghé qua ăn.

Về sau Tống Nhân cũng đi cùng.

Đến giai đoạn tiếp theo, chúng nó dứt khoát không nhóm lửa nấu nướng ở nhà mình nữa, ba bữa cơm ngày cuối tuần lẫn ngày lễ tết cũng đều đặn sang nhà tôi giải quyết.

Sáng sớm mỗi ngày, Tống Nhân đều nhắn vào nhóm gia tôi: “Mẹ ơi, tối nay mẹ định nấu món gì thế?”

Chỉ cần tôi trả lời “Mẹ nghĩ ra”, nó lập tức tiếp lời: “Thế mẹ mua con cá vược đi, dạo anh Hứa Nặc thèm ăn cá vược hấp.”

Chúng nó trong tủ lạnh của tôi thiếu thứ gì, hôm nay tôi muốn ăn gì, chỉ chăm chăm giao thực đơn nấu nướng trong ngày cho tôi.

Gian nhà tôi vốn dĩ chật hẹp, ga chỉ có hai nấu, một người đứng xoay xở còn phải nép mình.

Thế nhưng khẩu vị của chúng nó ngày càng kén chọn, yêu cầu ngày càng nhiều.

Cá vược hấp, bắp bò kho, canh sườn hầm củ , tôm xào miến tỏi ớt cứ thế luân phiên gọi món, lại còn thường xuyên phải nấu riêng món cho trẻ con.

Cháu nội tôi là Hứa An Trạch, năm nay năm rưỡi, học lớp mẫu giáo nhỡ.

Mỗi ngày tan học, hai vợ chồng lại đón thằng bé sang nhà tôi.

Nhóc con vừa bước chân vào cửa, quẳng ba lô xuống đất là mở miệng tôi ngay:

“Bà nội ơi, hôm nay có đùi gà không ạ?”

Tôi vốn mềm , lần nào cũng cười bảo nó, chắc chắn có món ngon đợi cháu.

Dù hôm đó chuẩn bị món thịt, tôi cũng vội vàng lục tủ lạnh lấy trứng ra hoặc rã đông hộp cánh gà để làm riêng một phần cho cháu.

Lâu dần, An Trạch cũng thành thói quen, đến giờ cơm chẳng buồn về nhà mình, trèo lên ghế cạnh bàn ăn nhà tôi ngồi chờ dọn cơm.

Có một lần tôi đi chợ mua thức ăn, gặp quầy giảm giá người ta xếp hàng dài dằng dặc, lúc về đến nhà đã gần sáu giờ rưỡi tối.

Khi Tống Nhân ngồi ở phòng khách kèm An Trạch xếp hình, Hứa Nặc tựa lưng vào sô pha nghịch điện thoại, cả hai đều nhàn nhã thảnh thơi.

Thấy tôi xách túi đồ ăn bước vào cửa, Tống Nhân đến đầu cũng chẳng thèm ngẩng hẳn lên, buông một câu:

“Mẹ, hôm nay mẹ về muộn thế? An Trạch kêu đói mấy lần rồi đấy.”

Tôi đặt túi thức ăn lên bàn , giải thích một câu: “Hôm nay chợ đông người quá, mẹ phải xếp hàng một lúc. Hai đứa lấy bánh quy trong tủ cho con ăn lót dạ đi.”

Hứa Nặc liếc nhìn túi đồ trong tay tôi, thuận miệng :

“Mẹ, không mua tôm à?”

Tôi nói: “Hôm nay tôm đắt, hơn sáu tệ một cân, mẹ không nỡ mua.”

Nó không nói gì thêm.

Nhưng nét mặt tôi nhìn rõ mồn một, ba chữ “không hài ” viết rành rành mặt.

Tối hôm đó tôi chỉ làm ba món đơn giản:

Nạm bò hầm cà chua, rau cải ngồng xào tỏi, canh trứng rong biển.

bàn ăn, Tống Nhân cứ dỗ An Trạch ăn cơm, Hứa Nặc thì cắm cúi lùa cơm suốt cả buổi, không khí lạnh tanh.

Ăn một nửa, Hứa Nặc mở lời:

“Mẹ, dạo chất lượng bữa ăn có vẻ giảm sút nhiều đấy nhỉ?”

Nói tự thấy không hợp lý, nó vội vàng bồi thêm một câu:

“Con cũng không phải bới lông tìm vết gì mẹ đâu, chủ yếu là An Trạch lớn, dù cũng phải ăn uống tẩm bổ cho đàng hoàng.”

Tôi không đáp lời, chỉ lẳng lặng gắp một miếng nạm bò bỏ vào An Trạch.

Cả nhà chúng nó ăn xuôi rồi rời đi, chỉ còn trơ trọi một mình tôi ở lại trong , rửa hơn hai cái đũa đĩa lớn nhỏ.

Vết dầu mỡ dưới đáy nồi cọ rửa mãi chẳng sạch, tôi khom lưng xả nước đi xả nước lại, sống lưng đau không lên nổi.

Khoảnh khắc tôi nhớ lại, khi nghỉ hưu tôi làm y tá trưởng ở Bệnh viện Trung tâm Thành phố, tận tụy mẫn cán suốt ba lăm năm, để xảy ra một sai sót nào.

Thời trẻ liều mạng làm việc là để nuôi gia , nuôi con trai khôn lớn.

Cứ ngỡ sau khi nghỉ hưu cuối cùng cũng nghỉ ngơi, sống những ngày tháng thanh thản nhẹ nhõm.

Không ngờ cuộc sống xế chiều vẫn là chuỗi ngày bận rộn lặp đi lặp lại, chỉ là đổi sang một cương vị khác để tiếp tục “trực ban”.

Điều khiến người lạnh ngắt nhất là, công việc không lương không có bảng phân ca, không có ngày nghỉ, cũng có ai tôi một câu xem tôi hay không, tôi có bằng hay không.

Sáng hôm sau, Tống Nhân lại nhắn tin vào nhóm phân công thực đơn:

“Mẹ ơi, tối nay hầm sườn xào chua ngọt nhé mẹ, tối qua An Trạch cứ nhắc mãi đấy ạ.”

Tôi nhìn chằm chằm vào tin nhắn đó rất lâu.

Lần đầu tiên lấy hết can đảm gõ vài chữ gửi lại:

“Hôm nay mẹ không nấu cơm, mẹ có hẹn ra ngoài rồi.”

Cuộc gọi của Tống Nhân bắn tới trong vòng ba giây, giọng điệu đầy vẻ bất ngờ:

“Mẹ, mẹ hẹn ai thế?”

“Mấy đồng nghiệp cũ, hẹn chiều nay đi dạo công viên chụp ảnh.”

Nó lập tức tỏ vẻ không vui:

“Đi dạo công viên lúc nào chẳng đi hả mẹ? Con trót hứa An Trạch là tối nay sang bà nội ăn cơm rồi.”

Thái độ của tôi rất dứt khoát:

“Thế thì tối nay cả nhà đừng sang nữa.”

Đầu dây bên kia im bặt hai giây.

Sau đó truyền đến tiếng cười gượng gạo pha chút mỉa mai của Tống Nhân:

“Mẹ, mẹ thế ạ? Chẳng qua chỉ là bớt làm một bữa cơm thôi . Con đã lỡ hứa con trẻ rồi, mẹ bảo con ăn nói thế nào An Trạch đây?”

Tôi vặn lại nó:

“ khi con hứa đứa bé, con không biết đường xem mẹ có rảnh hay không?”

Giọng của Tống Nhân lập tức đổi tông, trong sự sốt ruột lộ rõ vẻ kiên nhẫn:

“Mẹ nghỉ hưu ở nhà, mỗi ngày cũng có bận việc gì đâu. Chúng con đi làm vất vả thế nào mẹ lại chẳng biết, ghé qua ăn bữa cơm nhà thì đã làm ? Vả lại Hứa Nặc cũng đâu có ăn không ăn hỏng của mẹ, lần nào sang chẳng xách theo đồ ạ?”

Tôi bình thản đáp lại một câu:

“Có mang vài lần, nhưng không phải lần nào cũng mang.”

Nó bị tôi chặn họng cứng họng, bèn gắt lên một câu:

“Thế rốt cuộc mẹ muốn thế nào?”

Tôi tựa vào khung cửa , nghe giọng điệu bực bội của con dâu ở đầu dây bên kia, lồng ngực trào dâng một nỗi khôn xiết.

Không phải về thể xác.

là tâm can .

02

Chiều hôm đó, tôi thực sự đi đúng hẹn.

Ba người chị em già làm việc cùng nhau ở bệnh viện khi nghỉ hưu hẹn gặp nhau ở công viên cổng khu Hòa Thuận Uyển.

Bốn người chúng tôi đi dạo hai vòng quanh hồ, ngồi ghế dài trò chuyện suốt cả buổi chiều.

Chị Lưu sau khi nghỉ hưu thì vào Hải Nam tránh rét, da sạm đi hai tông nhưng cả người tràn đầy sức sống.

Chị Trần thì đăng ký lớp thư pháp ở trường đại học dành cho người cao , lúc nào cũng mang theo quạt xếp do chính tay mình viết chữ, đắc ý chuyền tay cho chúng tôi xem.

Còn bà Tôn, nghỉ hưu cùng ông chồng tự lái xe đi du lịch hơn nửa đất nước, trong điện thoại lưu kín ảnh phong cảnh khắp mọi miền.

Các chị kể về cuộc sống sau khi nghỉ hưu, người thong dong, người kia tự tại hơn người nọ.

Đến lượt tôi, tôi gượng cười bảo mọi chuyện đều ổn.

Thế nhưng đường công viên đi bộ về nhà, một mình sải bước con đường rợp bóng cây trong khu tập thể, khóe mắt tôi dưng nóng ran.

Họ sống cuộc đời của chính mình.