Đau Lòng Vì Ai

Năm ấy, chú Ba nghèo đến mức không còn gì trong tay. Chú quỳ khắp làng, cầu xin từng nhà cho vay tiền cứu mạng, nhưng chẳng ai chịu mở cửa giúp.

Chỉ có bố tôi.

Ông không nói thêm một câu nào, lặng lẽ mang toàn bộ số tiền tiết kiệm 160 nghìn tệ ra đưa cho chú.

Mẹ tôi lập tức òa khóc:

“Đó là tiền sính lễ cưới vợ cho con trai đấy!”

Nhưng bố tôi chỉ nói một câu:

“Cứu người quan trọng hơn.”

Đêm ấy, chú Ba khóc đến run người, quỳ trước mặt bố tôi mà thề:

“Đời này con có quên ai, cũng không bao giờ quên anh cả!”

Mười lăm năm sau.

Chú Ba lái một chiếc xe đen bóng về làng. Tôi không biết tên xe, chỉ thấy đầu xe có một tượng bạc nhỏ dang cánh.

Ông Vương què đầu làng vừa nhìn đã trợn mắt:

“Rolls-Royce đấy! Ít nhất cũng hơn chục triệu tệ!”

Cả làng lập tức sôi lên.

Mười lăm năm trước, lúc rời đi, chú chỉ có đúng hai trăm tệ bố tôi nhét cho làm lộ phí, đến đôi giày tử tế cũng không có.

Còn bây giờ, chú đã trở thành người giàu nhất làng.

Chiếc xe chậm rãi lăn bánh trên con đường bê tông độc nhất trong thôn, đen sì như một con quái vật khổng lồ, nghiền nát ánh mắt của tất cả mọi người.

Dân làng ùn ùn kéo ra xem.

Ai nấy đều cười tươi hơn cả ngày Tết.

“Là thằng Ba về rồi!”

“Trời đất ơi, cái xe này…”

“Đúng là đổi đời thật rồi!”

Bố tôi đứng ở cổng sân, điếu thuốc trên tay quên cả gảy tàn. Tro thuốc rơi xuống đầy đất.

Mẹ tôi siết chặt chiếc tạp dề, ánh mắt cực kỳ phức tạp.

Tim tôi bắt đầu đập mạnh.

Chiếc Rolls-Royce cuối cùng dừng trước cửa nhà trưởng thôn.

Trưởng thôn chạy như bay ra mở cửa xe, cúi gập người gần chín mươi độ để đón chú Ba xuống.

Chú mặc vest thẳng thớm, tóc vuốt bóng loáng, giày da sạch đến mức không dính nổi một hạt bụi.

Không còn là người đàn ông gầy rộc năm xưa từng quỳ dưới nền nhà tôi dập đầu cầu cứu nữa.

Bây giờ chú béo hơn, sang hơn, ánh mắt quét qua đám đông mang theo cảm giác uy nghiêm xa lạ.

Một người phụ nữ mặc áo lông chồn bước xuống từ phía bên kia xe.

Là thím Ba.

Bà ta vừa xuống đã nhíu mày chê con đường đất trong làng, sau đó khoác lấy tay chú Ba.

Đám người lập tức ùa tới như thủy triều.

“Ba à, còn nhớ chú tư không?”

“Sếp Ba, vào nhà tôi uống chén nước đi!”

Trưởng thôn cùng mấy người lớn tuổi vây quanh chú như đang bảo vệ báu vật.

Chú Ba mỉm cười, vừa đi vừa phát thuốc lá Trung Hoa mềm cho mọi người.

Đám đông cứ thế đi theo chú từ đầu đông làng, chậm rãi tiến về phía tây.

Nhà tôi nằm đúng giữa con đường ấy.

Tôi nhìn đoàn người càng lúc càng tiến gần.

Bố tôi dụi tắt thuốc, đứng thẳng lưng.

Mẹ tôi siết chiếc tạp dề đến trắng cả tay.

Tôi nghe rõ tiếng tim mình đập thình thịch trong lồng ngực.

Mười lăm năm rồi.

Tôi vẫn nhớ như in đêm tuyết ấy.

Chú Ba làm ăn thất bại, bị người ta đòi nợ đến mức phải quỳ giữa sân nhà tôi, trán đập xuống nền xi măng lạnh buốt phát ra từng tiếng “cộp cộp”.

Chú đã cầu xin khắp làng, nhưng chẳng nhà nào chịu giúp.

Cuối cùng, chú quỳ trước cửa nhà tôi, giọng khàn đặc:

“Anh cả, chị dâu, cứu em một mạng!”

Mẹ tôi khóc nghẹn:

“Chú nó à… không phải chúng tôi không muốn giúp… mà nhà này thật sự không còn tiền…”

Bố tôi im lặng rất lâu.

Rồi ông đi vào buồng, mang ra một cuốn sổ tiết kiệm bọc vải đỏ.

“Trong này có 160 nghìn tệ. Là tiền sính lễ chuẩn bị cưới vợ cho Tiểu Viễn. Chú cầm trước đi, cứu mạng quan trọng hơn.”

Mẹ tôi nghe xong lập tức khuỵu xuống đất, ôm chân bố tôi khóc gào.

“Ông điên rồi à! Đó là tiền sống còn của con trai mình đấy! Không có khoản này thì cưới xin kiểu gì!”

Bạn gái anh trai tôi lúc ấy cũng đứng cạnh đó.

Sắc mặt nhà cô ấy còn lạnh hơn cả tuyết ngoài sân.

Nhưng bố tôi không nhìn mẹ tôi, cũng không nhìn tôi.

Ông chỉ lẳng lặng nhét cuốn sổ vào tay chú Ba.

“Lão Ba, cầm lấy. Ráng mà vượt qua.”

Tay chú Ba run bần bật, nước mắt nước mũi giàn giụa.

Chú dập đầu thật mạnh ba cái trước mặt bố tôi.

“Anh cả! Đời này em có quên ai cũng không quên anh! Ân tình này em dùng mạng trả!”

Sau đó, chú đi.

Ngày hôm sau, nhà bạn gái anh trai đến hủy hôn.

160 nghìn tệ của mười lăm năm trước, ở cái làng này là cả một gia tài khổng lồ.

Cũng là toàn bộ số tiền nhà tôi có.

Từ đó, nhà tôi trở thành trò cười trong làng.

Mẹ tôi suốt mười lăm năm chẳng thể ngẩng đầu nổi trước mặt người khác.

Còn bây giờ, chú đã trở về.

Đám đông vây quanh chú càng lúc càng gần cửa nhà tôi.

Hai mươi mét.

Mười mét.

Năm mét.

Môi bố tôi khẽ động, dường như muốn gọi một tiếng “lão Ba”.

Đúng lúc ấy, chú Ba nhìn sang.

Chú thấy bố tôi.

Thấy mẹ tôi.

Thấy tôi.

Nụ cười trên mặt chú khựng lại trong thoáng chốc.

Rồi chú dời mắt đi.

Giống như đang nhìn người xa lạ.

Chú cứ thế được mọi người vây quanh, đi ngang qua cửa nhà tôi.

Một bước.

Hai bước.

Không hề quay đầu.

Nửa bước chân bố tôi vừa nhấc lên lập tức cứng đờ tại chỗ.

Mặt mẹ tôi trắng bệch không còn chút máu.

Tôi chỉ cảm thấy một luồng lạnh buốt từ gan bàn chân xộc thẳng lên đỉnh đầu.

Ánh mắt cả làng lén nhìn về phía nhà tôi.

Trong đó có thương hại.

Có chế giễu.

Nhưng nhiều nhất là vẻ hả hê chờ xem trò cười.

Gió thổi qua cây hòe già trong sân, lá cây xào xạc như đang cười nhạo nhà tôi.

Khoảnh khắc ấy còn lạnh hơn cả ngày hôn sự của tôi bị hủy mười lăm năm trước.

Cuối cùng, đoàn người dừng lại ở nền nhà cũ của chú Ba phía cuối tây làng.

Ở đó đã có sẵn mấy chiếc xe công trình đậu chờ.

Hóa ra lần này chú trở về là để xây lại nhà cũ.

Chiều hôm đó, cả làng lại chấn động.

Chú Ba muốn xây biệt thự ba tầng trên nền đất cũ, còn bỏ tiền trải nhựa toàn bộ con đường trong làng.

Ai nghe cũng phát cuồng.

Điều đó đồng nghĩa cả làng đều được hưởng lợi.

Người kéo tới nhà trưởng thôn đông đến mức gần như đạp nát cả ngưỡng cửa.

Chỉ có nhà tôi lạnh ngắt như một hòn đảo bị bỏ quên.

Đến bữa tối, mẹ tôi đập mạnh đôi đũa xuống bàn.

“Trần Kiến Quân! Ông nhìn thấy chưa!”

Mẹ rất hiếm khi gọi cả họ tên bố tôi như vậy.

“Đây chính là thằng em tốt mà ông đem cả gia đình ra giúp đấy! Giờ người ta giàu rồi, đến ông là ai còn chẳng thèm nhận!”

Bố tôi cúi đầu, không nói gì, chỉ liên tục uống rượu.

Rượu trắng rẻ tiền bị ông uống như nước lã.

“160 nghìn tệ đó! Nghĩ đến là tim tôi đau như cắt! Hôn sự của con trai hỏng mất, mười mấy năm nay trong làng chẳng ngẩng đầu nổi! Tôi rốt cuộc đổi lấy cái gì hả!”

Mẹ tôi vừa nói vừa khóc.

Cổ họng tôi nghẹn cứng, ăn chưa được hai miếng đã không nuốt nổi nữa.

“Mẹ, đừng nói nữa…”

“Sao tôi không nói được! Cục tức này tôi nuốt không trôi! Những kẻ từng cười nhạo nhà mình năm xưa, hôm nay còn cười lớn hơn! Bố con chính là kiểu người thật thà đến ngu ngốc!”

Bố tôi đột nhiên đập mạnh ly rượu xuống bàn.

“Đủ rồi!”

Chiếc ly không vỡ.

Nhưng rượu văng khắp mặt bàn.

Mắt bố tôi đỏ ngầu, lồng ngực phập phồng dữ dội.

Đây là lần đầu tiên sau mười lăm năm ông nổi nóng với mẹ tôi.

Mẹ tôi sững người vài giây rồi bật khóc dữ hơn.

“Ông còn nổi giận với tôi… tôi nói sai chỗ nào…”

Bữa cơm hôm đó tan trong im lặng ngột ngạt.

Đêm ấy, tôi nghe tiếng bố đứng ngoài sân thở dài hết lần này đến lần khác.

Sáng hôm sau, cả làng lại bùng nổ thêm một tin khác.

Chú Ba muốn mở tiệc lớn ở từ đường, đãi liên tục ba ngày, mời toàn bộ bà con trong thôn.

Không nhận quà.

Ai đến cũng được phát thuốc lá ngon và dầu ăn.

Trưởng thôn cầm loa đi khắp làng mà hét lớn:

“Thằng Ba nói rồi! Cảm ơn bà con năm xưa đã chăm sóc! Nó giàu rồi nhưng không quên gốc! Tối nay sáu giờ mở tiệc ở từ đường! Mọi người không say không về!”

“Chăm sóc?”

Nghe mấy chữ đó, tôi chỉ thấy nực cười.

Năm xưa nhà chú Ba không còn gạo ăn, là ai lén ném nửa bao cát vào chum gạo nhà chú?

Con gái chú sốt cao, là ai cố tình thả chó ra cắn khi chú đi vay tiền?

Bây giờ chỉ cần một câu “bà con làng xóm” là có thể xóa sạch mọi chuyện cũ sao?

Mẹ tôi ngồi trong nhà, mặt mày xanh mét.

Suốt cả ngày, người trong làng đi ngang qua nhà tôi liên tục.

Ai cũng hớn hở, xách theo túi rỗng để tối đi nhận quà.

Mỗi lần đi ngang cửa nhà tôi, bọn họ đều cố tình chậm bước, liếc vào trong với nụ cười không giấu nổi trên môi.

Tin đồn trong làng bay loạn như ruồi nhặng.

“Nhà Trần Kiến Quân lần này mất sạch mặt mũi rồi.”

“Năm xưa vét sạch gia sản cứu em trai, giờ người ta giàu lên thì giả vờ không quen.”

“Đây gọi là cho một đấu gạo thành thù cả gánh gạo.”

“Tôi thấy lão Ba nhà họ Trần cũng bạc tình thật. Nhưng thôi, ai giàu rồi chẳng chê họ hàng nghèo.”

Từng câu từng chữ ấy đều lọt hết vào tai tôi.

Tôi siết chặt nắm tay, móng tay cắm sâu vào da thịt.

Tôi không tiếc tiền.

Thật sự không tiếc.

160 nghìn tệ ấy, dù coi như ném xuống sông tôi cũng nhận.

Nhưng tôi không chịu nổi cảnh bố mình bị người ta chỉ trỏ sau lưng như vậy.

Ông sống cả đời thật thà tử tế.

Đến cuối cùng, đổi lại chỉ là hai chữ “đồ ngốc” thôi sao?

………