Chương 10

“Mẹ tôi lừa tôi đến cái làng này, bảo là đi ăn cỗ, thực chất là ép tôi thành thân. Bà lấy tiền sính lễ nhà em trai tôi. Giờ bà lại kéo xông vào nhà , xé sách vở tôi, đánh vỡ đầu mẹ tôi. Hôm nay tôi chỉ hỏi một câu, làm vậy đúng đạo lý không?”

Đám đông im lặng một khoảnh khắc, tiếng xì xào rộ lên: “Lừa cưới thì thất đức quá.”

“Nói gì thì nói, đánh mẹ ta là sai rành rành .”

Mẹ tôi cuống quýt, vỗ đùi khóc rống lên: “Trời cao đất dày ơi! Tôi nuôi nó lớn, nó lấy thì không thèm nhận mẹ ! Đời tôi khổ quá mà!”

Trước kia, cứ thấy bà khóc là tôi hoảng. Nhưng lần này, tôi chỉ lặng lẽ nhìn bà ta.

“Mẹ khóc vô dụng thôi.”

Tiếng khóc bà ta nghẹn ứ lại.

Tôi nói: “Nếu mẹ thực sự thấy mình không làm sai, vậy chúng ta lên ủy ban xã, nhờ cán bộ phân xử. Nhân tiện hỏi luôn pháp luật bây giờ, ăn tiền sính lễ ép gái bỏ học, tội xử nào.”

Nước mắt mẹ tôi tắt lịm. Bà sợ nhất là lên xã. Sợ chuyện xé ra to, ảnh hưởng đến việc mai mối lấy vợ Diệu Tổ.

Thằng Diệu Tổ hoảng: “Mẹ, đừng cãi nhau với chị , đi thôi.”

Tôi dang tay cản lại: “Xin lỗi đã.”

Mẹ tôi nghiến răng: “Mày đừng ép quá đáng!”

Tôi nhìn thẳng vào Diệu Tổ: “Chính mày xô ngã mẹ tao. Mày xin lỗi.”

Diệu Tổ gân cổ: “Cứ không đấy.”

Tôi quay ngoắt bước đi: “Vậy lên xã.”

“Chị!” Diệu Tổ cuống cuồng gọi giật lại.

Tôi không dừng bước. Cuối cùng, nó hét lên từ đằng sau: “Xin lỗi!”

Tôi quay lại: “Nói với ai?”

nó đỏ như gấc, nhìn về hướng nhà , lúng búng miệng: “Cháu xin lỗi bác Châu.”

Mẹ tôi tức đến phát run.

Tôi nói tiếp: “Còn , bỏ cái ngô đang cầm trên tay xuống.”

Diệu Tổ bẽ , vứt nửa cái ngô cắn dở xuống đất. Trụ cúi xuống nhặt, cẩn thận dùng vạt áo phủi sạch đất cát.

Tôi nhìn nửa cái ngô, lồng ngực càng nghẹn ứ. là đứa em trai mà tôi đã nhường nhịn suốt mười tám năm ròng.

Lúc quay đi, mẹ tôi sấn tới sát tai tôi, rít lên từng chữ: “ Thu, mày đừng hối hận. Mày mà thoát khỏi đây thật, thì đừng mong nhà đẻ chống lưng mày .”

Tôi bình thản nhìn bà ta: “Từ lâu tôi đã chẳng còn nhà đẻ để chống lưng .”

Bà ta tái mét , kéo tuệch Diệu Tổ đi mất.

Lúc về lại nhà, bà Châu đang lấy tro bếp rắc lên vết máu trên sân.

Tôi lao tới giật cái chổi tay bà: “Mẹ cứ ngồi nghỉ đi.”

Bà cười xòa: “Tí sây xát nhằm nhò gì.”

Tôi lấy nước ấm lau vết thương bà, hai tay không ngừng run rẩy.

Bà Châu nhìn tôi: “Lúc nãy sợ không?”

“Sợ ạ.” Tôi không tỏ ra mạnh mẽ . “Nhưng càng sợ cả đời bị nắm thóp hơn.”

Bà Châu gật gù: “ là đúng. ta tiến lên không vì không biết sợ, mà là vì sợ tiến.”

Tối hôm , giáo Diệp mang tài liệu qua, nhìn đống lộn xộn phòng và vết thương bà Châu, giận đến tái . “ nộp hồ sơ càng sớm càng tốt, để lâu đêm dài lắm mộng.”

giúp tôi sắp xếp lại giấy chứng nhận, điền đơn đăng ký.

Tôi nắn nót ký tên mình. Thu. Viết xong, nhìn ba chữ , tôi bỗng thấy vừa xa lạ vừa thiêng liêng. không là cái tên bị mẹ ruột tùy sắp đặt sổ hộ khẩu. là cái tên tôi tự giành lấy cuộc đời mình.

Sáng hôm sau, chúng tôi ra ủy ban xã.

xã là một già lầm lì, vừa rít thuốc lào vừa săm soi hồ sơ tôi. Tôn kế toán ngồi cạnh, mày hầm hầm.

xã hỏi: “Nhà đồng ?”

Bà Châu đáp: “Đồng .”

lại quay sang hỏi Trụ: “Cậu đồng à? Nó mà đậu là đi mất đấy.”

Trụ nhìn tôi một cái: “Đồng .”

xã gõ gõ điếu cày: “ cậu được cái lợi gì?”

Trụ im lặng một chốc, nói: “Được thấy sống cuộc đời muốn.”

Cả phòng im phăng phắc. xã ngước nhìn anh, nửa ngày không nói câu nào.

Tôn kế toán cười khẩy: “Nói thì hay lắm. Lỡ nó chuồn thẳng, xã không chịu trách nhiệm đâu nhé.”

Bà Châu vặc lại ngay: “Nó mà đậu thì ta gọi là đi học học, chứ đéo ai gọi là chuồn!”

xã bỗng bật cười: “Được, chí khí.”

cầm dấu, đóng cộp một phát lên tờ giấy xác nhận. Giây phút dấu đỏ chót in xuống, trái tim tôi rung lên bần bật.

Nhưng Tôn kế toán đứng cạnh lại buông một câu lạnh nhạt: “Dấu thì đóng , nhưng huyện nhận hay không lại là chuyện khác. Nghe nói năm nay kiểm tra gắt gao lắm, hồ sơ mà xuất thân lằng nhằng, dễ bị loại thẳng tay.”

Tôi nắm chặt tờ giấy tay. Trời ngoài cửa sổ đang chuyển mây mù.

Tôi biết, ta không hề dọa suông. Ải khó khăn nhất, vẫn còn nằm ở phía trước.

08

Hôm lên huyện nộp hồ sơ đăng ký , trời còn chưa sáng, bà Châu đã dậy lục đục nhào bột. Lửa bếp nổ lách tách, bà trộn bột ngô với chút bột mì, tráng thành mấy chiếc khô mỏng tang, lại nhét thêm hai củ khoai luộc vào tay nải.

“Đường xa, đói thì ăn lót dạ.”

Tôi bảo: “Đem nhiều làm gì hả mẹ.”

Bà lườm tôi: “Không ăn no thì lấy đâu ra máu lên não mà chạy việc?”