Chương 5

Ông Tôn liếc anh ta: “Muốn làm cũng không phải không có cách. Trước tiên phải để xã đẻ cô ta làm giấy, ủy ban xã mình ký nhận chuyển khẩu.”

Tôi đáp: “Nhà đẻ cháu không bao giờ ký cho cháu đâu.”

Ông Tôn như đã đoán trước: “ kẹt .”

Bà Châu gặng hỏi: “Còn cách không ?”

Ông ta làm bộ ngẫm nghĩ, ánh rơi phịch chuồng lợn ngoài sân. Con lợn đen giống đang ủi máng ăn, mình mẩy béo mầm, đó là vốn liếng nhà Triệu gom góp chờ ngày bán lấy tiền trả .

Ông Tôn ho hắng một tiếng: “Chuyện ấy à, phải chạy xã, tận phòng giáo dục huyện. Đường xá xa xôi, tốn công tốn sức. Không ai ăn cơm nhà vác tù và hàng tổng mãi được.”

nhà im lặng. Tôi nghe hiểu . Bà Châu cũng hiểu. Sắc mặt bà chùng xuống, nhưng vẫn cố giữ vẻ nhún nhường: “ Tôn, xem chi phí khoảng bao nhiêu?”

Ông Tôn giơ ngón : “ triệu.”

buột miệng: “ triệu á?!”

Ở cái xóm nghèo , người đi làm thuê quần quật tháng có khi cũng chưa được bao nhiêu. triệu đối với nhà Triệu là một gia tài.

Sắc mặt ông Tôn đanh lại: “Chê đắt à? các người tự đi mà chạy. Cửa ủy ban huyện xoay hướng , mấy người biết không? Có gặp được người phòng tuyển sinh không?”

Tôi bước ngoài: “Khỏi cần.”

Bà Châu quay lại: “Triệu Thu?”

Tôi thẳng ông Tôn: “Cháu không .”

câu ấy như lấy dao tự rạch lưỡi mình. Nhưng tôi không thể để bà Châu vì tôi mà bị người ta hút máu cạo xương. Tôi nhà Triệu quá nhiều .

Ông Tôn bật : “ ngoan chứ. Đàn bà con gái, suốt ngày tơ tưởng học làm cái gì, an phận thủ thường là nhất.”

nắm chặt thành nắm đấm.

Bà Châu bỗng cất tiếng: “ cứ về trước đi.”

Ông Tôn khựng lại: “ chuyện kia…”

“Nhà tôi phải bàn tính lại đã.”

Ông ta lại liếc chuồng lợn, thâm hiểm: “Nghĩ cho kỹ nhé. Hạn chót nộp hồ sơ không đợi ai đâu.”

Ông Tôn đi khuất, tôi quay phòng, gập cuốn sách Toán lại.

Bà Châu bước theo tôi: “Câu con vừa không phải thật lòng.”

Tôi cúi đầu khẽ: “Thật lòng hay không cũng chẳng quan trọng . Quan trọng là không tiền, không giấy tờ, không có đường đi.”

“Có đường.” Bà lại kiên định thốt hai chữ ấy.

Tôi bỗng dưng sinh cáu: “Mẹ đừng như ! Con không phải ruột rà máu mủ của mẹ, con chỉ là đứa con dâu bị lừa bán về đây. Con muốn đi học là chuyện cá nhân con, con không thể kéo nhà mẹ chịu khổ cùng được!”

Bà Châu tôi một chốc, nhẹ nhàng : “Con gọi ta là mẹ, nghĩa là con đã nhận cái nhà . Vậy mẹ hỏi con một câu. Giả sử hôm nay gãy chân, nhà không có tiền chữa, mẹ phải bán con lợn kia đi để cứu nó, con có bảo nó mẹ không?”

Tôi nghẹn lời: “Chuyện đó .”

“ chỗ ?”

“Anh ấy là con trai mẹ.”

Bà Châu khẽ thở dài: “Con bước cửa nhà , dù con muốn hay không, con cũng đang sống dưới con của mẹ. Con bị ức hiếp, mẹ không thể giả mù. Con có tài, mẹ cũng không thể dìm con góc bếp.”

Hốc tôi nóng ran: “Nhưng đó là con lợn giống duy nhất của nhà ta.”

Bà nhạt: “Lợn bán đi còn nuôi lại được. Người mà nhụt chí , nuôi làm sao được .”

Tôi không được lời .

Tối hôm đó, bà Châu đứng chuồng lợn rất lâu. Con lợn đen ấy do một bà nuôi từ lúc lọt lòng, vất vả bao tháng ngày bằng nước vo gạo, dây khoai lang, rau dại vỗ béo được ngần .

ngồi xổm cạnh, rầu rĩ: “Mẹ, hay để con đi vay tiền.”

“Vay ai?”

“Con hỏi mượn Hai, cậu xem sao.”

Bà Châu lắc đầu: “Nhà cũng đói rách, ai dư dả đâu cho mượn? Hơn , đi vay mượn phải sắc mặt người ta, thà bán đồ nhà mình cho đỡ nhục.”

ngước bà: “Nhưng bán lợn , cái cuối năm tính sao?”

Bà Châu vỗ vỗ rào chuồng: “Năm nay bớt ăn một miếng thịt, đổi lấy cho vợ con một con đường, đáng lắm.”

Tôi đứng nơi cửa bếp, nước lã chã rơi: “Đừng bán mà mẹ.”

Bà Châu quay lại tôi: “Con gái, nghe mẹ đây.”

Tôi lắc đầu: “Con không .”

Bà bước tới, nắm chặt lấy hai vai tôi. Lực bà rất mạnh, ánh cũng sáng quắc.

“Lâm Triệu Thu, con nghe cho kỹ đây.” Đây là lần đầu tiên bà gọi lẫn tên tôi. “Con không vì ta, cũng không vì nhà Triệu. Con vì chính bản thân con. Mẹ ruột con dìm con xuống bùn, ta nhất quyết phải xem con bay trời cao .”

Tôi vừa khóc vừa : “Con sợ không đậu.”

“Không đậu nghĩ cách .”

“Con sợ dân làng chê .”

“Kệ , tiếng có mài ăn được đâu.”

“Con sợ các người.”

Giọng bà bỗng nghẹn lại, mềm mỏng hơn: “ con phải sống cho tốt, học cho giỏi. Sau nếu có làm nên sự nghiệp, đừng quên trên đời cũng có những người đàn bà dám chìa kéo người đàn bà đứng .”

Đêm đó, tôi thức trắng.

Tờ mờ sáng hôm sau, gà vừa gáy, bà Châu đã dắt lợn khỏi nhà. Lợn không chịu đi, cứ ủn ỉn giật lùi. đi đằng sau hì hục đẩy, hốc đỏ hoe.

Tôi chạy theo đầu làng, bà Châu quay lại đuổi: “Về đọc sách đi.”

Tôi đứng ì không chịu nhúc nhích.