Chương 1

Người ta Phượng Hoàng óng , riêng ta Chu Tước ngày ngày đào đất bắt giun

Ổ Phượng Hoàng vách núi bên cạnh năm nào cũng ném trứng lỗi ra ngoài, năm nay có một quả lại rơi trúng ngay đầu ta.

Ta thầm nghĩ, của thiên trả địa, tội gì không nhặt.

là ôm ủ trong chăn ba ngày.

Phượng Hoàng nhà người ta óng , con chim nhà ta lại xám xịt, cánh thì ngắn ngủn như cánh gà.

Dạy nó bay, nó cắm đầu chui xuống đất.

Dạy nó phun lửa, nó hắt hơi một cái, sập luôn cái bếp nhà ta.

Ta chỉ vào mười tám cái hố to tướng ở mà mắng: “Rốt cuộc là Phượng Hoàng hay chuột chũi hả?”

Nó tủi thân đào thêm cái hố nữa, tự chôn mình luôn.

Cho đến một nọ, hai vệt lửa xé toạc bầu trời , hai con chim khổng lồ rơi rầm xuống nhà ta.

Bọn chúng nhìn thấy con chim xám đang ngậm giun đất thò đầu ra từ cái lỗ, ngay lập tức khóc rống lên: “Trời cao đất dày ơi, tìm Ngài suốt ba năm, đường đường là Chu Tước, sao Ngài lại sống như một con chuột đồng ?”

01

Ta sống ở tận cùng đông của Ngô Đồng Lĩnh.

Vách núi bên cạnh là một ổ Phượng Hoàng.

là vách núi bên cạnh, nhưng thực ra cách ba ngọn núi, hai con suối và một Rừng Dâu Lửa cứ cháy trụi rồi lại tự mọc lại.

Nhưng Phượng Hoàng thì to mồm lắm.

Nhà chúng cãi nhau, ta ngồi băm củ cải bếp cũng nghe rõ mồn một.

Đặc biệt là mỗi độ xuân .

Trong ổ Phượng Hoàng nào cũng ầm ĩ một trận.

Một bầy chim lớn chóe quây quanh tổ, bắt đầu chọn trứng.

Quả đẹp thì giữ lại.

Quả yếu, vứt.

Quả nứt nhiều, vứt.

Quả không chuẩn, vứt.

Lần đầu tiên thấy cảnh ấy, ta còn tưởng trên trời mưa đá.

mới biết, đó gọi là đào thải.

Tộc Phượng Hoàng gọi việc là “Tịnh Sào” (lọc tổ).

Còn ta thì gọi là “thất đức”.

Nhưng thất đức thì thất đức, chẳng ai dám quản.

Phượng Hoàng chỉ cần vỗ cánh một cái là ngọn núi nóng hầm hập suốt ba ngày.

Ta chỉ là một tán tu trồng linh thảo.

Bình thường kiếm sống bằng cách bán linh chi và cỏ cầm máu để đổi gạo, thỉnh thoảng đuổi vài con tà ma nhỏ cho dân làng núi để kiếm tiền mua muối.

Ta rất có tinh thần tự giác.

Chuyện nhà Phượng Hoàng, ta tuyệt đối không chõ mõm vào.

Cho đến năm nay, chúng ném một quả trứng trúng ngay đầu ta.

Hôm đó ta cõng gùi tre, đi ngang qua Rừng Dâu Lửa.

Đỉnh đầu chợt có gió rít.

Ta vừa ngẩng lên thì trán ăn ngay một cú.

Bốp.

ta tối sầm, ngồi phịch xuống bùn.

Gùi tre lật úp, cỏ Xích Diệp vừa hái đổ vung vãi.

Kẻ đầu sỏ lăn lóc chân ta.

Một quả trứng.

To hơn trứng ngỗng ba vòng.

Vỏ xám.

Xám rất đều.

như lăn trong bếp lò ba ngày rồi lại ngâm nước một .

Ta ôm trán chửi đổng: “Nhà đứa nào đẻ trứng không có ?”

bên kia núi vọng lại vài phượng hót.

Nghe cực kỳ ghét bỏ.

Cứ như thứ chúng vứt đi không phải là trứng, mà là một cục bùn bẩn thỉu.

Ta ôm quả trứng lên.

Vẫn còn ấm.

Bên trong khẽ động đậy một cái.

Ta cúi đầu nhìn nó.

Nó cũng chẳng biết đang dùng chỗ nào để nhìn ta.

Ta đứng chết trân ngày.

Theo quy củ, loại trứng Phượng Hoàng vứt đi không ai dám nhặt.

Người thì bảo sẽ mang lại tai họa.

Kẻ lại bảo nở ra toàn tàn tật.

Lại có người , đồ Phượng Hoàng vứt đi đã dính nhân quả nhà Phượng Hoàng, ai nhặt người nấy xui.

Ta suy nghĩ một lát.

Đời ta đã đủ nghèo rồi.

Còn có thể xui xẻo đến mức nào nữa?

Hơn nữa, trứng nhặt được không mất tiền, dại gì không lấy.

lớn, dù không Phượng Hoàng được thì để giữ nhà cũng xong.

Dạo nhà ta hay có chồn đến trộm gà.

Ta ôm quả trứng nhà.

Trên đường gặp Lão Mạnh bán củi.

Lão nhìn thấy thứ trong lòng ta, mặt xanh lét.

“Khương Lê, không muốn sống nữa à?”

Ta đáp: “Muốn chứ.”

Lão chỉ vào quả trứng: “ ôm thứ gì?”

Ta đáp: “.”

Lão Mạnh lùi lại ba bước: “Đồ Phượng Hoàng vứt đi mà dám ?”

Ta xóc xóc quả trứng: “Nó đập trúng đầu ta.”

Lão Mạnh không hiểu.

Ta tiếp: “Tiền thuốc men.”

Khóe miệng Lão Mạnh giật giật ngày: “ đang lấy mạng ra để ăn vạ Phượng Hoàng đấy.”

Ta mặc kệ lão.

nhà, ta đặt quả trứng vào chăn.

Nhét thêm hai cái lò sưởi nhỏ vào.

Tối đến, ta ngủ mép giường.

Trứng ngủ giữa giường.

Ta chân còn không dám duỗi thẳng.

đầu tiên, nó không nhúc nhích.

thứ hai, nó cựa quậy hai cái.

thứ ba, lúc , nó đột nhiên kêu “rắc” một .

Ta giật mình tỉnh giấc.

Trong nhà tối om.

Chỉ có trăng ngoài cửa sổ hắt lên giường.

Quả trứng xám nứt ra một khe hở.

Ta nín thở.

Từ khe hở, một cái móng vuốt nhỏ thò ra trước.

Mỏng manh.

Đen nhẻm.

Đầu móng vẫn còn dính dịch trứng.

Tiếp đó, một cái đầu nhỏ xíu ướt sũng chui ra.

Nó nhìn ta một cái.

Ta cũng nhìn nó.

Im lặng hồi lâu.

Ta : “Đằng ngoại nhà bảo là Phượng Hoàng.”

Con vật nhỏ há mỏ: “Chiếp.”

Ta thắp đèn dầu lên.

đèn, lòng ta càng lạnh ngắt.

Nó không có .

Không đỏ.

Không trắng.

Nó xám.

Xám từ đầu đến đuôi.

Lông ốp sát vào người, trông như một cục bông gòn mưa hỏng.

Cánh ngắn củn như hai miếng cánh gà.

Đầu thì lại tròn vo.

cũng .

Nhưng thì được gì.

Thứ ta cần là vệ sĩ, chứ không phải con gà trụi lông chuẩn đem hầm.

Con vật nhỏ nhìn ta.

Rồi một cái vào ngón tay ta.

Không đau.

như đang nhận mặt người.

Ta cúi xuống nhìn nó.

Nó cũng ngẩng đầu nhìn ta.

Ta thở dài: “Thôi được rồi.

Từ nay gọi là Cục Xám.”

Cục Xám lại “chiếp” một .

Có vẻ như đồng ý.

hôm , ta bế nó ra phơi nắng.

Ngọn núi bên cạnh vọng lại hót lảnh lót của Phượng Hoàng.

rực một góc trời.

Còn trong nhà ta, Cục Xám đứng cạnh chuồng gà.

Con gà già nhà ta đi tới nhìn nó.

Cục Xám cũng nhìn con gà .

Gà già một cái vào đầu nó.

Cục Xám đến mức ngã ngửa ra đất.

Ta cạn lời.

Cục Xám cũng nín lặng.

Một lát , nó bò dậy, há mỏ con gà .

ta lên.

Phượng Hoàng thì ít nhiều cũng phải biết phun lửa chứ?

Dù chỉ là phun một ngọn lửa nhỏ, cũng chứng tỏ nó có tiền đồ.

Cục Xám nín nhịn ngày.

Rồi nấc một cái.

Một luồng khói đen xì phọt ra.

Gà già sợ hãi vỗ cánh bỏ chạy.

Ta nhìn luồng khói đó.

Cục Xám thì tự hào ưỡn ngực.

Ta chỉ vào chuồng gà: “ trứng ám khói hết rồi.”

Cục Xám cúi đầu.

Trong chuồng có ba quả trứng gà, đen thui cả ba.

Ta hít một hơi thật sâu: “Không sao.

Biết xì khói cũng coi như có tài.”

Cục Xám vui sướng chạy vòng quanh ta hai vòng.

Rồi nó đột nhiên cúi đầu, dùng vuốt cào mạnh xuống đất một cái.

Đất bay tứ tung.

Ta chưa kịp phản ứng, nó đã đào xong một cái hố nhỏ.

Ta ngồi xổm xuống xem.

Cục Xám cắm đầu vào hố.

Mông chổng lên trời.

Hai cái cánh nhỏ xíu vỗ vỗ rất nỗ lực.

Ta túm lấy lông gáy, nhổ nó lên.

Trong mỏ nó ngậm một con giun đất.

Ta nhìn nó.

Nó nhìn ta.

Nó đặt con giun vào lòng bàn tay ta.

như dâng bảo vật.

Ta bóp con giun đất, đầu bắt đầu nhức bưng bưng.

Đúng lúc đó, chiếc chuông đồng treo hiên đột nhiên tự kêu.

Kính.

Kính.

Kính.

Ta ngẩng đầu.

Gió núi đã ngừng.

ổ Phượng Hoàng xa xa, mọi chim hót cũng dứt bặt.

Con giun thứ hai trong mỏ Cục Xám rơi xuống đất.

Nó rụt người lại bên chân ta, run lên một cái.

Ta nhìn Rừng Dâu Lửa ở tây.

Sâu trong rừng, có thứ gì đó lóe .

như một con .

02

Hôm , Rừng Dâu Lửa khôi phục lại động tĩnh.

Ổ Phượng Hoàng lại bắt đầu kêu.

Kêu to hơn cả bình thường.

Ta đứng giữa cho gà ăn.

Cục Xám ngồi xổm bên chân ta, học gà thóc.

Nó một cái, lại ngẩng lên nhìn ta một cái.

Như sợ ta bỏ chạy mất.

Ta đẩy bát thóc vụn sang: “Ăn đi.”

Nó cúi đầu hai cái.

Rồi chê bai nhổ ra.

Ta hỏi: “ còn kén ăn à?”

Nó quay người cào đất.

Ba cái.

Năm cái.

Một cái hố mới xuất hiện.

Nó kéo từ hố lên con giun béo múp, ăn cực kỳ ngon lành.

Ta bưng bát, trong lòng rất vững : Nhà Phượng Hoàng vứt nó đi không phải là không có lý do.

Ta nó, cũng phải trả giá cả.

Quá ngọ, Lão Mạnh lại đến.

Lão gánh củi, đứng ngoài cổng nhất quyết không chịu vào.

“Vẫn còn sống cơ à?”

Ta : “Ông hỏi ta hay hỏi nó?”

Lão Mạnh nhìn Cục Xám.

Cục Xám đang cắm đầu xuống hố, chỉ chừa cái mông và cái đuôi bên ngoài.

Khóe miệng Lão Mạnh co giật: “Đây là Phượng Hoàng?”

Ta : “Đằng ngoại nhà nó bảo .”

“Phượng Hoàng biết đào đất?”

“Chắc ta.”

Lão Mạnh liếc ta một cái: “ biết đào đất à?”

Ta đưa tiền củi cho lão: “Ta biết nghèo.”

Lão Mạnh cạn lời.

Lão nhìn Cục Xám hồi lâu: “Khương Lê, tốt nhất đừng để nó lại gần ổ Phượng Hoàng.”

Ta hỏi: “Vì sao?”