Chương 4

Biết không moi đồng nào, mẹ tôi đảo , quay mũi nhọn sang tôi: “Triệu Thu, đừng có quên, khẩu vẫn nằm ở nhà tao. Sau làm giấy tờ thủ tục gì, không có tao gật , đừng hòng làm !”

Câu nói ấy như xô lạnh tát thẳng vào tôi. Bà đã tóm trúng điểm yếu chí mạng tôi.

Đăng ký đại học cần phải có sổ khẩu, có giấy xác nhận địa phương. khẩu tôi vẫn ở nhà đẻ, bà hoàn toàn có thể bóp nghẹt tôi bằng thứ đó.

Thấy tôi tái , mẹ tôi đắc ý: “Theo mẹ nhà nhận lỗi, từ nay cấm đụng vào vở nữa. An phận mà sinh con đẻ cái nhà họ Triệu. Đợi em sau khấm khá, nó chả quên người chị đâu.”

Tôi bóp chặt nát trang , các khớp ngón trắng bệch.

Bà Châu quay lại nhìn tôi. Bà không đồng ý thay tôi, không từ chối thay tôi. Bà chỉ : “Triệu Thu, con ?”

Ánh tất cả mọi người đổ dồn vào tôi. Đây là lần tiên trong chuyện liên quan đến cả cuộc đời tôi, có người tôi làm gì.

Tim tôi run rẩy, môi tôi run lẩy bẩy. Nhưng tôi vẫn rành rọt từng chữ: “Con không .”

Sắc mẹ tôi đại biến: “ nói lại xem!”

“Con không .” Tôi ngẩng cao : “Con sẽ không nhận lỗi. Thích đi học, không phải là cái tội.”

Bên có người hít hà vì kinh ngạc. Mẹ tôi điên tiết lao vào định xé nát tôi. Đại Trụ bước tới chặn đứng bà lại, giọng không lớn nhưng kiên quyết: “Đừng đụng vào cô ấy.”

Mẹ tôi tức phát run: “, lắm, nhà họ Triệu các người giỏi lắm! Để tao chống lên xem, không có sổ khẩu nhà đẻ, nó đại học kiểu gì!”

Bà vứt lại câu nói đó, xách giỏ bỏ thẳng, đến củ khoai chẳng thèm để lại.

Đám đông tản đi, trong sân im ắng chỉ còn nghe tiếng lợn kêu.

Tôi ngồi thẫn thờ trên giường, cả người như bị rút cạn sức lực. Chút can đảm vừa nãy rút đi, nỗi sợ hãi lại dâng trào.

“Bà ấy nói đúng.” Tôi lẩm bẩm. “Không có giấy tờ, con không đăng ký .”

Bà Châu không nói gì. Bà cúi xuống nhặt khúc bút chì gãy, lấy dao cặm cụi gọt lại nhọn. Gọt xong, bà đưa tôi: “Cách là do con người nghĩ .”

Tôi cười chua chát: “Mẹ không hiểu đâu, chuyện không phải cứ nghĩ là .”

“Mẹ không hiểu.” Bà Châu ngồi xuống bên cạnh tôi: “Nhưng mẹ hiểu điều. Tâm con chưa chết, đường đi chưa cụt.”

Đại Trụ vẫn đứng cửa, nắm chặt cuốc. Đột nhiên anh lên tiếng: “Để tôi lên xã bộ xem .”

Tôi ngẩng lên nhìn. Anh lúng túng gãi : “Tôi không có tài gì, nhưng chạy việc vặt làm .”

Bà Châu gật : “Sáng mai đi ngay. kỹ xem thủ tục cần những gì, nhà mình sẽ lo từng thứ .”

Tôi nhìn hai mẹ con họ, trong lòng có thứ gì đó nứt toác . Không phải là nỗi đau. Mà là hạt mầm bị chèn ép bấy lâu đang đội từng lớp đất ngoi lên.

Đêm đó, bà Châu vặn đèn sáng thêm chút. Bà : “Đọc đi, học bao nhiêu hay bấy nhiêu.”

Đại Trụ lôi từ kho tấm ván gỗ cũ, kê dưới chân bàn học tôi, thế viết chữ mới vững.

Tôi cúi làm toán, nhưng cứ làm nhòe đi trang giấy. Gió núi rít gào cửa sổ, ánh đèn leo lét trong phòng. Lần tiên, tôi không còn cảm thấy cô độc nữa.

Nhưng ngày hôm sau, Đại Trụ từ trụ sở xã , mũi đen như đít nồi. Anh đứng tần ngần cửa, mãi không nói câu nào.

Bà Châu : “ rồi?”

Đại Trụ cúi gằm : “ bộ , con gái lấy chồng đại học phải có nhà chồng đồng ý, rồi phải có giấy chuyển khẩu từ địa phương gốc. Hơn nữa, chỉ tiêu ít, xã ưu tiên những người đi làm mướn có biểu hiện tốt trước.”

Lòng tôi chìm nghỉm.

Bà Châu : “Thế còn Triệu Thu ?”

Giọng Đại Trụ càng nhỏ hơn: “Chú Tôn kế toán , đứa con dâu mới làng, lại còn khác khẩu, đừng có mơ.”

Ngọn đèn hơi lập lòe. Bút trên tôi khựng lại giữa không trung, giọt mực rớt xuống trang giấy đen nhánh nhức .

Đúng lúc đó, cổng có tiếng đàn vọng vào: “Bà Châu có nhà không? Nghe nói con dâu mới nhà bà đại học à?”

Giọng nói có vẻ xởi lởi cười cợt, nhưng nghe vào tai, lòng tôi lại thắt lại.

04

Người đến là Tôn kế toán, bộ lo sổ và giấy tờ trên xã. ta chừng bốn mươi tuổi, mặc chiếc áo sơ mi đã sờn cổ, túi áo giắt cây bút máy, giọng nói lúc nào rề rà kéo dài như thể mọi chuyện trên đời đều nằm gọn trong ta.

Bà Châu đon đả chạy đón: “Chú Tôn đấy à, vào nhà uống ngụm đã.”

Tôn xua , nhưng cứ liếc ngang liếc dọc vào phòng tôi: “ nôi gì. Tôi nghe Đại Trụ , cô con dâu mới nhà bà định đăng ký đại học?”

Tôi đứng nép cửa, không lên tiếng.

ta cười hì hì: “Có chí tiến thủ là tốt. Đất đang khát nhân tài mà.”

Bà Châu vừa ánh lên chút hy vọng ta lập tức bẻ lái: “Nhưng mà, chính là chính , thủ tục là thủ tục. khẩu cô không nằm ở xã mình, phải xác minh lý lịch, giấy tờ nhân khẩu, tình trạng hôn nhân… Thiếu cái mộc đỏ có nộp lên vứt sọt rác.”

Đại Trụ sốt sắng: “Thế phải làm hả chú?”